Home / SPEECHES / Parliamentary Addresses / 30 Sepitema 2010: Folofola mei he Taloni: Huufi tuku Fale Alea 'o Tonga

30 Sepitema 2010: Folofola mei he Taloni: Huufi tuku Fale Alea 'o Tonga

E-mail Print PDF

30 Sepitema 2010

Ko e aofangatuku 'o e Fale Alea faka'osi ki he ta'u 2010 kimu'a pea fakahoko e Fili Fale Alea 'i he 'aho 25 'o Novema, 2010.  Na'e huufi tuku e Fale Alea 'o Tonga ki he 2010 'e Nopele Vaea, Paloni Fielakepa pea mo Nopele Ma'afu Tukuii'aulahi. Ko e Folofola mei he Taloni 'i he Huufi Tuku 'o e Fale Alea 'o Tonga, 'i he 'aho 30 'o Sepitema 2010.

‘Eiki Sea ‘o e Fale Alea

Hou'eiki Fakafofonga' o e kau Nopele

‘Eiki Palemia mo e Hou'eiki Minisita ‘o e Kapineti

Kau fakafofonga ‘o e Kakai

Hou'eiki mo hotau kainga,

‘Oku kau ‘a e ta'u ni ‘i he ngaahi ta'u ngaue lahi taha ‘o e Pule'anga pea mo e Fale Alea ki hono fakakakato ‘o e  ngaahi fakalelei ki he ‘etau Konisitutone mo e  Ngaahi Lao fekau'aki mo e ngaahi mafai mo e ngaahi fatongia ‘o e Fakataha Tokoni mo e Kapineti, mo e Fale Alea pea mo e Fakamaau'anga.

Ka ko e fatongia mafatukutuki taha mo faka-hisitolia makehe 'o e Pule'anga mo e Fale Alea 'i he ta'u ni, ko hono fakahoko mo fakakakato  'a hono foaki  atu ‘a e  toenga ‘O Hoku mafai pule, ko  e Tu'i 'o e 'Otu Tonga, ki he Kakai 'o e fonua.

Oku ‘oatu heni ‘a ‘eku fakamalo kia koe Sea, mo e Palemia mo e kau Minisitaa, pea mo e kau Fakafofonga ‘o e kau Nopele, kae'uma'a ‘a e kau Fakafofonga ‘o e Kakai, ‘i ho'omou loto lelei ke fakahoko ‘A Hoku loto.

‘Ofa ke tohitongi ‘i he loto ‘o e Tonga kotoa pe ‘a e me'a koia kuo mou lotolelei ke fakahoko pea ke hiki tuee mo paa mavava ‘a e to'utangata kotoa pe ‘i hono manatua ‘a e ngaue ni.

Pea kuopau ke tau tuku ma'u pe 'a e kololia ki he 'Otua pea mo e lotohounga'ia ki he Kau To'a 'o e kuohili, 'aia 'oku tau lava ai 'o taka 'i fonua malu ‘i he 'aho ni.

‘Oku tau manatu melie he ngaahi ‘aho ni kia Kingi Siaosi Tupou ‘Uluaki, he koia na'a ne fokotu'u 'a e 'uluaki Pule'anga Fakatu'i Faka-kalisitiane, Fakafonua mo Faka-temokalati, pea mo hono Ngaahi Huelo Makehe 'o hange koia  Ko 'Ene foaki pe 'a hono ngaahi mafai faka-fonua ki he Pule'anga, pea mo e kelekele ke tukufakaholo ai 'a e kakai pea mo ho nau ngaahi 'ea 'o ta'engata.

'I he 'aho ni 'oku tau hanganaki atu ke tau fakakakato 'i hotau kuonga ‘a e ngaahi ngaue mo e ngaahi visone 'a e 'Uluaki Fa pea mo e Kuohili, pea 'oku tau polepole mo fakafeta'i mo'oni, kuo 'osi fakatoka mai pe 'a e ngaahi vaa'ihala ni mei he Kuohili, pea 'oku 'ikai ko ha laakanga fakafokifa pe fakatu'upake ke tau faingata'a'ia pe mata-me'a-fo'oua  ai.

Koia ai 'i he 'aho ni, 'oku ou 'oatu 'a 'eku fakamalo ki he Sea mo e Fale Alea 'o Tonga 'i hono fakahoko 'o e ngaahi fatongia mamafa 'o e 'aho ni.

'Ikai koia pe, ka ‘oku 'oatu foki ‘a 'eku fakamalo ki he Palemia pea mo e Pule'anga 'i hono fuesia pea mo hono fakahoko kakato 'a e ngaahi ngaue mamafatukituki na'e fiema'u ke lava pea mo fakakakato koe'uhi kae malava 'a e ngaahi polokalama ngaue lalahi mo faingata'a 'a e 'Otu Tonga 'i he ta'u faka-hisitolia ni.

Pea ‘oku ou talamonu atu pea mo e fakatu'amelie ki he hoko atu ‘a homou ngaahi fatongia ke kei hokohoko atu aipe ‘a hono paotoloaki ‘o e kaukaua, melino pea mo e tu'umalie ‘a e ‘Otu Tonga.

‘Oku ‘oatu mo e talamonu ki he fili Fale Alea ‘oku ‘amanaki ke fakahoko, pea ‘Oku Ou kole atu ki he kakai ‘o e fonua ke mou oo ‘o fili homou kau Fakafofonga he ‘aho fili Fale Alea.

‘Oku ‘oatu foki mo e fakamalo loto hounga mo'oni ki he Pule'anga ‘Aositelelia, Pule'anga Nu'usila, Pule'anga ‘o e Lepapilika ‘o e Kakai ‘o Siaina, pea mo e Pule'anga Siapani, pea mo e ngaahi Pule'anga kotoa pe ‘oku nau tokoni mai ki hotau fonua ‘i he ngaahi tapa kehekehe.

‘Oku pehe mo e fakamalo ki he Pangike ‘a Mamani, Pangike Fakalakalaka ‘a ‘Esia, Pule'anga Fakatahataha ‘o ‘Iulope, pea mo e Ngaahi Kautaha Fakavaha'apule'anga kotoa pe ‘oku tau fengaue'aki ‘i he ngaahi tokoni kotoa pe.

‘Oku ou ‘ofa atu ki he Tonga kotoa pe.

‘Ofa ke kei fai tapuekina kitautolu ‘e he ‘Otua.


GEORGE R

ENDS

Issued by the: Prime Minister's Office and authorized by the Office of the  Lord Chamberlain, Nuku'alofa, 2010.

Last Updated ( Monday, 25 July 2011 11:55 )  

Who's Online

We have 296 guests online

PUBLIC ENTERPRISES